هیتر تابشی لوله ای که در ایران با عنوان گرماتاب شناخته میشوند، امروزه به عنوان یکی از مناسب ترین و کم هزینه ترین سامانههای گرمایشی جهت گرمایش كلیه فضاهای با ارتفاع بالای 3 متر نظیر انواع سالنهای بزرگ صنعتی، انبارها، مرغداریها، گلخانهها، تعمیرگاههای خودرو، آشیانههای هواپیما، فضاهای ورزشی، فضاهای نمایشگاهی و همچنین انواع فضاهای بدون حصار نظیر باراندازها، مصلی ها و پاركینگهای خودرو و… شناخته میشوند.
پس از دهه 70 میلادی، به سبب ویژگیهای در خور توجه گرماتاب در تامین گرمایش فضاهای بزرگ، استفاده از این محصول گسترش یافته و ساختار هیتر تابشی ها به ویژه از جهت پیکربندی، توسعه و تنوع بیشتری یافت.
هیتر تابشی چیست؟
هیتر تابشی یا گرماتاب سامانهای گرمایشی است که بهجای گرمکردن مستقیم هوا، انرژی حرارتی را بهصورت امواج تابشی (مادون قرمز) به سطوح، اجسام و افراد منتقل میکند؛ درست شبیه تابش خورشید. در این سیستم، مشعل یا المنت حرارتی، یک لوله یا پنل تابشی را گرم میکند و آن سطح داغ، گرما را بدون وابستگی جدی به گردش هوا به محیط میتاباند. نتیجه، گرمایش سریع، موضعی و کماتلاف در فضاهای مرتفع، صنعتی یا نیمهباز است؛ جایی که سیستمهای هوای گرم راندمان پایینی دارند.
مکانیزم عملکرد هیتر تابشی
فرایند تولید انرژی در هیتر تابشی به این شکل است که سوخت و هوا در یک لوله فولادی با هم ترکیب شده و ترکیب این دو با هم باعث میشود، دمای سطح لوله بالا برود. بالا رفتن دمای سطح لوله باعث خواهد شد که از سطح آن انرژی تابشی ساطع گردد. نوع طراحی این نوع سیستم گرمایشی به این صورت است که انرژی تابشی ایجاد شده به سمت پایین هدایت میشود. علت این موضوع هم این است که خود هیتر تابشی در ارتفاع نصب شده و کمک میکند، امواج تابشی به سمت پایین حرکت کنند.
پایین آمدن امواج تابشی درست برعکس سایر سیستمهای گرمایشی باعث گرم شدن هوا در محل تردد افراد و سطح زمین میشود. برای همین است که گفته میشود، این نوع سیستمهای گرمایشی اتلاف انرژی ندارند و هر چقدر گرما تولید میکنند به مصرف خواهد رسید و هدر نمی رود. در هدایت تابشی فرایند به این شکل است که دمای بالای ایجاد شده به جای اینکه به سمت بالا برود به سمت منبع جاذب پایین حرکت میکند و این جابجایی و جهت حرکت به علت اختلاف دمای بین این دو خواهد بود.
در نگاه کلی هیتر تابشی از مشعل، لوله آتشخوار، منعکس كننده و یك فن مکنده تشکیل شده است كه مخلوط گاز مایع یا شهری و هوا با نسبت مناسب به صورت احتراق کامل توسط مشعل در داخل یك لوله سوزانده میشود و دمای لوله به طور متوسط تا 300 درجه سانتیگراد بالا میرود، انرژی تابشی لوله به كمك یك منعکس کننده به سمت پایین هدایت میشود و گرمایش لازم را تأمین می نماید؛ فن مکنده نیز مکش لازم را درون لوله جهت حركت محصولات احتراق به سمت انتهای لوله فراهم می نماید.
دستگاه هیتر تابشی گرماتاب دارای دو مدل رایج خطی و U شکل میباشد. این گرماتاب ها به صورت مستقل از یکدیگر در سالن نصب میشوند و از این رو خرابی و نقص احتمالی یك دستگاه اثری بر عملکرد سایر دستگاهها نخواهد داشت.
شاید علاقمند باشید در مورد اگزاست فن هم اطلاعات کسب نمائید.
تامین هوای مورد نیاز جهت احتراق گرماتاب
هوای مورد نیاز جهت احتراق کامل در سامانههای هیتر تابشی 11 الی 13 برابر حجم گاز مصرفی هر دستگاه می باشد كه به دو صورت قابل تامین است. در صورتیکه تهویه کافی در سالن وجود داشته باشد، اکسیژن مورد نیاز احتراق از طریق تهویه عمومی سالن تأمین می گردد.
در فضاهایی كه فاقد تهویه كافی می باشند، برای هر دستگاه، با متصل نمودن لولههای مستقل، هوای مورد نیاز احتراق از خارج سالن تأمین میگردد. محصولات احتراق میتواند با اتصال لوله ای به قطر 100 الی 150 میلیمتر تبدیل خروجی فن دستگاه، به خارج سالن هدایت گردد. در صورتی که سالن از تهویه کافی برخوردار باشد، نصب تعدادی فن تخلیه مناسب جهت افزایش تهویه عمومی سالن، عمل خروج محصولات احتراق را نیز انجام میدهد.
با توجه به احتراق تقریباً كامل دستگاهها و نصب آن در زیر سقف در صورتی که تعویض هوای سالن، ناشی از تهویه طبیعی بیش از BS EN یا ارتفاع بالای دیوار مطابق با استاندارد 13410 باشد، نیاز به هیچگونه W/m 1/5 بار در هر ساعت باشد یا ظرفیت حرارتی دستگاههای نصب شده در سالن كمتر از 3 تهویه اضافی جهت خروج محصولات احتراق نمیباشد.
در غیر این صورت به ازای هر كیلووات ظرفیت حرارتی دستگاههای تهویه مورد نیاز می باشد. این میزان تهویه میتواند از طریق جابجایی طبیعی m3/hr نصب شده در سالن، معادل خاصیت دودکشی یا به كمك تهویه اجباری به كمك فن مطابق با استاندارد ذكر شده صورت گیرد.
انواع هیتر تابشی
گرماتابها در یک دسته کلی به مدلهای برقی، گازی، گازوئیلی، سرامیکی و مرکزی تقسیم بندی میشوند. در ادامه به معرفی آنها خواهیم پرداخت. با ما همراه باشید…
هیتر تابشی برقی
از کاربردی ترین و پر مصرف ترین هیترهای گرمایشی می باشد که به دلیل استفاده از انرژی برق بسیار تمیز و بدون آلایندگی است و گرمایش مطلوبی را ایجاد میکند.
از این هیتر می توان در داخل منازل فضاهای باز داخل کارگاه کارخانه و هر کجا استفاده کرد. کامل بی خطر بوده و استانداردهای بسیار بالایی را دارد. هیتر برقی تابشی با ظرفیت 1 تا 5 کیلووات تولید میگردد.
هیتر تابشی گازی
این نوع هیتر قابلیت کار با گاز مایع و گاز شهری را دارد. از این هیتر میتوان برای گرمایش موضعی محیطهای بزرگ استفاده کرد. در مکانهای که امکان گاز کشی وجود ندارد یا نباید شعله آتش باشد بهترین گزینه هیترهای برقی تابشی است. این نوع هیتر گازی بهترین گزینه برای گرمایش محیطهای بزرگ سالنهای صنعتی و کارگاهها می باشد. فضاهای روباز آلاچیق رستوران ها روف گاردن و تراس محلهای برای نصب این دستگاه می باشد.
هیتر گرمایش تابشی مرکزی
مزیت این دستگاه مصرف کم و مقرون به صرفه بودن آن است. این دستگاهها با سوخت گاز مایع و گاز شهری کار میکنند و مصرف کم و بازده بالایی دارند و با استفاده از این هیتر 50 تا 70% در مصرف انرژی صرفه جویی می گردد. با استفاده از این نوع هیتر گازی گرمایش سریع و یکنواختی را در محل مورد نظر دارید. هیتر تابشی گازی در دو نوع سامانههای گرمایش تابشی مرکزی و سامانه گرمایش تابشی موضعی تولید می گردد.
هیتر تابشی گازوئیلی
هیتر گتابشی ازوئیل در مکانهای که گاز طبیعی وجود ندارد کاربرد بسیار دارد. این نوع دستگاه تمامی ویژگیهای هیتر گازی را دارد و فقط با سوخت گازوئیل کار میکند. هیتر تابشی گازوئیلی در دو نوع سامانههای گرمایش تابشی مرکزی و سامانه گرمایش تابشی موضعی تولید می گردد.
هیتر تابشی سرامیکی
یکی دیگر از محصولات گرمایشی با راندمان و کارایی بالاست که قابل استفاده در فضاهای باز، رستورانها، مراکز تفریحی، سالنهای ورزشی، سالنهای صنعتی، سالنهای ورزشی، تعمیرگاهها، سالنهای تولید و مونتاژ و حتی در کورههای صنعتی و خشک کن ها نیز قابل استفاده می باشد.
هیترهای تابشی سرامیکی از نظر بصری بسیار دکوراتیو تر از سایر محصولات بوده و با ظاهری زیباتر از سایر محصولات قابل استفاده در فضاهای مختلف میباشد. این دستگاه با ظرفیتهای بسیار پایین طراحی و تولید میشود و با دو نوع سوخت گاز شهری و گاز مایع قابلیت کار دارد.
مزایای هیتر تابشی (گرماتاب)
- گرمایش مستقیم و فوری بدون اتلاف در لایههای بالایی هوا
- هدایت مؤثر انرژی به سمت پایین و ایجاد گرمایش یکنواخت در سطح کل گلخانه یا فضای کار
- کاهش مصرف سوخت به دلیل حذف گرمایش حجمی هوا
- امکان گرمایش موضعی و منطقهای
- خشک نگهداشتن سطح برگها و در نتیجه کاهش شیوع بسیاری از بیماریهای قارچی
- کاهش چشمگیر میعان روی سازه و پوشش
- عملکرد بدون وابستگی به جریان هوا و در نتیجه جلوگیری از ایجاد گرد و غبار
- راندمان بالا در فضاهای مرتفع یا نیمهباز و اشغال حداقل فضا در نصب.
کاربردهای هیتر تابشی
این تجهیزات گرمایشی در تمامی مکانهای سردی که یک طرف از 6 ضلع تشکیل دهنده یک مکان برای تفریح، فعالیت کاری و تولیدی، پرورش پرندگان و حیوانات، خوردن غذا و… باز است بیشتر کاربرد دارد. ذیلا سعی نمودهایم بصورت تیتروار مهمترین کاربردهای هیترهای تابشی را لیست نمائیم.
- گلخانه
- استخر
- سالنهای صنعتی
- سالنهای تولید
- سالنهای غذاخوری در محیط باز
- کافه ها و رستورانهای فاقد سقف
- مرغداریها
- تعمیرگاههای خودرو
- سالنهای نمایشگاهی
- آشیانههای هواپیما
- باراندازها
- مصلیها
- پارکینگهای خودرو
محصول مرتبط: برج خنک کننده
معیارهای انتخاب یک هیتر تابشی خوب
اول از همه، ظرفیت حرارتی واقعی گرماتاب باید بر اساس بار حرارتی محاسبهشده فضا انتخاب شود، نه متراژ سرانگشتی. ارتفاع سقف، سطح عایقکاری، نرخ تعویض هوا، اقلیم منطقه و دمای طرح زمستانی تعیینکننده توان مورد نیاز هستند. انتخاب بر مبنای «تقریبی» معمولاً یا کمگرمایی میدهد یا مصرف سوخت غیرمنطقی.
نوع تابش اهمیت دارد. هیتر تابشی لولهای با طول بیشتر، توزیع یکنواختتری در فضاهای کشیده ایجاد میکنند، در حالی که مدلهای سرامیکی شدت تابش بالاتر و گرمایش موضعی سریعتری دارند. باید بدانید گرمایش عمومی میخواهید یا منطقهای.
راندمان احتراق و کیفیت مشعل را دستکم نگیرید. وجود سیستم کنترل نسبت هوا به سوخت، جرقهزن مطمئن و پایش شعله باعث احتراق کاملتر، مصرف کمتر و ایمنی بالاتر میشود. عدد راندمان اسمی روی کاتالوگ هیتر تابشی مهم است، اما کیفیت ساخت و یکنواختی لوله تابشی تعیین میکند این راندمان در عمل حفظ شود یا نه.
طراحی رفلکتور یا منعکسکننده حرارت یکی از نقاط تعیینکننده است. زاویه و جنس رفلکتور باید بهگونهای باشد که بیشترین انرژی به سمت پایین هدایت شود، نه اینکه سقف را گرم کند و شما فقط حس رضایت کاذب داشته باشید.
سیستم کنترل و هوشمندسازی هم معیار جدی است. امکان کنترل دمای منطقهای، ترموستات دقیق، قابلیت اتصال به سامانه مدیریت سالن یا گلخانه و تنظیم تدریجی توان، نقش مستقیمی در کاهش مصرف انرژی دارند.
در گلخانهها، قابلیت ایجاد گرمایش یکنواخت در سطح بستر و جلوگیری از میعان اهمیت دوچندان دارد. طراحی مناسب فاصله نصب، زاویه تابش و چیدمان گرماتابها باید امکان خشک ماندن سطح برگ و کاهش بیماریهای قارچی را فراهم کند.
در نهایت، استانداردهای ایمنی، کیفیت متریال لوله تابشی، ضخامت ورق، مقاومت در برابر خوردگی و خدمات پس از فروش واقعی می بایست بررسی شود. هیتر تابشی قرار است سالها بالای سرت کار کند، نه اینکه بعد از دو زمستان تبدیل به پروژه تحقیقاتی شود.
انتخاب درست گرماتاب یعنی گرما در ارتفاع کاربر بماند، سوخت در موتورخانه نسوزد و سیستم دقیقاً همانجایی کار کند که باید. بقیهاش فقط آهن و شعله است.
محصول مرتبط با این محصول: یونیت هیتر
قیمت هیتر تابشی (گرماتاب)
قیمت هیتر تابشی (گرماتاب) یکی از مهمترین فاکتورهای تصمیمگیری در انتخاب سیستم گرمایشی فضاهای صنعتی، گلخانهای، ورزشی و سالنهای مرتفع محسوب میشود. برخلاف تصور رایج، قیمت این تجهیزات فقط به توان حرارتی دستگاه وابسته نیست و مجموعهای از پارامترهای فنی، طراحی، کیفیت ساخت و امکانات کنترلی در تعیین هزینه نهایی نقش دارند. بررسی دقیق این عوامل باعث میشود خریدار بتواند هزینه اولیه را در کنار مصرف انرژی، طول عمر و هزینههای نگهداری ارزیابی کند.
بازه تقریبی قیمت هیتر تابشی در بازار
در بازار ایران، قیمت هیترهای تابشی بر اساس ظرفیت و نوع طراحی، معمولاً در بازه زیر قرار میگیرد:
- هیتر تابشی سرامیکی با ظرفیت حدود 15 تا 30 کیلووات: حدود 30 تا 70 میلیون تومان
- هیتر تابشی لولهای با ظرفیت 30 تا 60 کیلووات: حدود 70 تا 150 میلیون تومان
- هیترهای تابشی صنعتی با ظرفیتهای بالاتر از 60 کیلووات: از حدود 150 میلیون تومان تا بیش از 300 میلیون تومان
این اعداد بسته به برند، کیفیت قطعات، نوع سوخت مصرفی و تجهیزات کنترلی میتواند تغییر قابل توجهی داشته باشد.
مهمترین پارامترهای تاثیرگذار در قیمت گرماتاب
- ظرفیت حرارتی و توان گرمایشی: اصلیترین عامل تعیین قیمت گرماتاب، توان حرارتی دستگاه است. هرچه ظرفیت تولید گرما افزایش پیدا کند، طول لوله تابشی، قدرت مشعل، کیفیت عایقکاری و ابعاد رفلکتور نیز افزایش مییابد که مستقیماً روی قیمت تأثیر میگذارد. به طور معمول، برای فضاهای صنعتی به ازای هر متر مربع بین 120 تا 250 وات گرمایش مورد نیاز است. در گلخانهها این عدد معمولاً بین 150 تا 300 وات متغیر است. بنابراین انتخاب ظرفیت مناسب میتواند از خرید دستگاه بزرگتر از نیاز و افزایش هزینه جلوگیری کند.
- نوع طراحی هیتر تابشی: هیترهای تابشی معمولاً در دو مدل اصلی تولید میشوند که هرکدام ساختار قیمتی متفاوتی دارند. مدل سرامیکی به دلیل شدت تابش بالا و ساختار فشرده، معمولاً قیمت اولیه پایینتری دارد و برای گرمایش موضعی مناسب است.
مدل لولهای به دلیل توزیع یکنواخت گرما، استفاده از لولههای تابشی با آلیاژ مقاوم و طراحی پیچیدهتر، قیمت بالاتری دارد اما در فضاهای بزرگ راندمان بهتری ارائه میدهد. - نوع سوخت مصرفی: هیترهای تابشی میتوانند با گاز شهری، گاز مایع یا گازوئیل کار کنند. مدلهای گازسوز معمولاً هزینه بهرهبرداری کمتری دارند، اما در مناطقی که دسترسی به شبکه گاز محدود است، استفاده از سوخت مایع باعث افزایش هزینه عملیاتی خواهد شد. همچنین تجهیزات ایمنی و سیستم سوخترسانی در مدلهای دوگانهسوز باعث افزایش قیمت اولیه دستگاه میشود.
- کیفیت متریال و ساختار بدنه: یکی از مهمترین عوامل تأثیرگذار بر قیمت گرماتاب، جنس لوله تابشی و رفلکتور است. استفاده از فولاد آلیاژی مقاوم در برابر حرارت، پوشش ضدخوردگی و ضخامت مناسب ورق باعث افزایش طول عمر دستگاه و در نتیجه افزایش قیمت اولیه میشود. در مقابل، استفاده از متریال ضعیف اگرچه قیمت خرید را کاهش میدهد، اما هزینه تعمیر و تعویض قطعات را در آینده افزایش میدهد.
- راندمان انرژی و مصرف سوخت: هیترهای تابشی با راندمان بالاتر معمولاً قیمت بیشتری دارند، اما مصرف سوخت آنها میتواند تا 30 درصد کمتر از مدلهای معمولی باشد. وجود سیستم تنظیم نسبت هوا به سوخت، طراحی بهینه مسیر احتراق و عایقکاری مناسب نقش مهمی در افزایش راندمان و کاهش هزینههای بهرهبرداری دارند.
- سیستمهای کنترلی و هوشمندسازی: وجود ترموستاتهای دیجیتال، قابلیت کنترل منطقهای، تنظیم توان خروجی و اتصال به سیستم مدیریت هوشمند سالن از جمله امکاناتی هستند که میتوانند قیمت هیتر تابشی را افزایش دهند. با این حال، این تجهیزات باعث کنترل دقیقتر دما و کاهش مصرف انرژی در بلندمدت میشوند.
- هزینه نصب و جانمایی: قیمت نهایی گرماتاب تنها شامل خرید دستگاه نیست. ارتفاع نصب، تعداد دستگاههای مورد نیاز، نوع سازه سقف و مسیر لولهکشی گاز از عوامل مهم در هزینه اجرا محسوب میشوند. در سالنهای مرتفع، طراحی مهندسی چیدمان هیترها نقش مهمی در عملکرد سیستم و جلوگیری از اتلاف انرژی دارد.
- تأثیر شرایط محیطی بر قیمت انتخابی: در مناطق سردسیر یا فضاهایی با تهویه زیاد، معمولاً نیاز به استفاده از هیترهای با ظرفیت بالاتر یا تعداد دستگاه بیشتر وجود دارد که هزینه اولیه را افزایش میدهد. همچنین در گلخانهها، طراحی سیستم باید به گونهای باشد که از ایجاد میعان و رطوبت اضافی جلوگیری کند که این موضوع گاهی نیازمند تجهیزات کنترلی پیشرفتهتر است.
در ارزیابی قیمت هیتر تابشی، تمرکز صرف بر هزینه خرید اشتباه رایجی است. دستگاهی که راندمان بالا، کیفیت ساخت مناسب و سیستم کنترل دقیق داشته باشد، معمولاً مصرف سوخت کمتری داشته و هزینه نگهداری پایینتری ایجاد میکند. به همین دلیل در بسیاری از پروژههای صنعتی، اختلاف قیمت اولیه طی چند فصل بهرهبرداری از طریق کاهش هزینه انرژی جبران میشود.
راهنمای نصب هیتر تابشی (گرماتاب)
نصب صحیح گرماتاب مستقیماً بر راندمان، ایمنی و مصرف سوخت اثر میگذارد. پیش از نصب، محاسبه بار حرارتی فضا باید بر اساس ارتفاع سقف، سطح عایقکاری، نرخ تعویض هوا و دمای طرح انجام شود تا ظرفیت دستگاه دقیق انتخاب شود.
دستگاه باید در ارتفاع استاندارد متناسب با توان حرارتی نصب شود؛ معمولاً بین 4 تا 12 متر بسته به مدل. فاصله ایمن از سقف، دیوار و مواد قابل اشتعال باید مطابق دستورالعمل سازنده رعایت گردد تا از تمرکز حرارت و آسیب احتمالی جلوگیری شود.
زاویه و جهت رفلکتور اهمیت زیادی دارد. تنظیم صحیح آن باعث هدایت مؤثر تابش به سطح کاربر و جلوگیری از اتلاف انرژی در سقف میشود. در سالنهای بزرگ، چیدمان طولی هیترهای لولهای برای پوشش یکنواخت توصیه میشود.
سیستم گازرسانی باید دارای فشار پایدار، شیر قطعکن ایمنی و تست نشتی باشد. اتصال برق نیز باید مجهز به ارت و حفاظت مناسب باشد. پس از نصب، انجام تست راهاندازی شامل بررسی شعله، یکنواختی احتراق و عملکرد ترموستات الزامی است.
نصب غیرمهندسی هیتر تابشی مساوی است با کاهش راندمان، افزایش مصرف سوخت و توزیع نامتوازن گرما.
راهنمای نگهداری و بهرهبرداری بهینه از گرماتاب
برای حفظ راندمان و افزایش طول عمر، بازدید دورهای حداقل هر 6 ماه توصیه میشود. در این بازدید، تمیز بودن مشعل، عدم انسداد نازلها و سلامت سنسور شعله باید بررسی شود.
سطح لوله تابشی و رفلکتور باید عاری از گرد و غبار باشد، زیرا تجمع آلودگی میتواند بازتاب حرارت را کاهش داده و راندمان را تا 10 درصد کم کند. در محیطهای صنعتی یا گلخانهای این موضوع اهمیت بیشتری دارد.
فشار گاز و کیفیت احتراق باید کنترل شود. شعله یکنواخت آبی نشانه احتراق صحیح است. تغییر رنگ یا نوسان شعله میتواند نشاندهنده تنظیم نبودن نسبت هوا به سوخت باشد.
ترموستاتها و سیستم کنترل دما باید بهصورت دورهای کالیبره شوند تا از کارکرد بیوقفه و مصرف اضافی جلوگیری شود. در گلخانهها، تنظیم صحیح دما برای جلوگیری از میعان و حفظ خشکی سطح برگ اهمیت ویژه دارد.
خاموشکردن دستگاه در پایان فصل سرما، بررسی اتصالات و پوشش محافظ در صورت توقف طولانیمدت، از خوردگی و استهلاک زودهنگام جلوگیری میکند.
محاسبه ظرفیت گرماتاب
انتخاب ظرفیت گرماتاب به مساحت فضا، ارتفاع سقف و شرایط عایقبندی بستگی دارد. برای سالنهای صنعتی با ارتفاع استاندارد و عایق معمولی، معمولاً 120 تا 160 وات به ازای هر متر مربع کافی است، در حالی که سالنهای نیمه باز یا با عایق ضعیف به 180 تا 220 وات نیاز دارند و سالنهای کوچک با عایق عالی معمولاً 90 تا 110 وات کافی است.
در محیطهای بلند یا محلهایی که تردد زیادی دارند، بهتر است 10 تا 20 درصد ظرفیت اضافه در نظر گرفته شود تا گرما به تمام نقاط برسد. برای برآورد تعداد دستگاهها، کافی است مساحت سالن را در میزان وات مورد نظر ضرب کنید و حاصل را بر ظرفیت هر دستگاه تقسیم کنید. این روش ساده و عملی، بدون نیاز به محاسبات پیچیده، به شما امکان میدهد ظرفیت مناسب گرماتاب را برای هر فضای صنعتی یا نیمه باز انتخاب کنید و از هدررفت انرژی جلوگیری نمایید.
هنوز بررسیای ثبت نشده است.